Veiligheidsbewustzijn als vanzelfsprekendheid
“Zoeken naar de balans tussen aanval en verdediging”

mystart

Hoe ontwikkelen we zo goed mogelijk het veiligheidsbewustzijn van nieuwe medewerkers?

Om die vraag te kunnen beantwoorden, is het noodzakelijk dat bedrijven een heldere visie hebben op het gebied van veiligheid. “Op basis van wetgeving en bedrijfsrichtlijnen, formuleren we ontwikkelingsdoelstellingen en adviseren we over de best passende opleidingstrajecten op het gebied van veiligheid. Altijd met als doel dat veilig werken een vanzelfsprekendheid is voor mens en organisatie”, aldus Ard Hagendijk, docent Veiligheid bij Technicom.

Ieder bedrijf moet veiligheid serieus nemen, maar in industriële gebieden als de Rotterdamse haven en industrie is dat helemaal het geval. Dat heeft alles te maken met risico’s die in een omgeving met veel petrochemie nu eenmaal groot zijn. Gevaarlijke stoffen, medewerkers én bezoekers op fabrieksterreinen, omwonenden, langskomend verkeer en andere bedrijven in de omgeving maken veiligheid complex maar essentieel. Toch gaat niet ieder bedrijf hier op hetzelfde niveau mee om. “Wat je ziet is dat er tussen bedrijven onderling behoorlijke verschillen zijn in veiligheidsbewustzijn”, zo legt Ard Hagendijk uit. “Het ene bedrijf houdt zich bijvoorbeeld aan dat wat de Nederlandse wetgeving voorschrijft en het andere bedrijf gaat door eigen richtlijnen veel strenger om met veiligheid. Daardoor is het veiligheidsbewustzijn van medewerkers ook niet altijd hetzelfde.”

Inspelen op specifieke behoeftes

Door die verschillen is ‘onboarding’ van nieuwe medewerkers op het gebied van veiligheid, geen kwestie van het volgen van een standaardprogramma. Mensen hebben diverse achtergronden en daarmee specifieke behoeftes. “Jonge medewerkers die net van school komen hebben bijvoorbeeld wel theorielessen gehad, maar missen vooral de nodige praktijkervaring. Mensen die werkervaring in de praktijk hebben opgedaan bij een ander bedrijf, moeten juist weer wennen aan afwijkende richtlijnen en regels”, vertelt Ard Hagendijk.

Onboarding in drie stappen

Om te komen tot een onboardingsproces dat past bij alle medewerkers en functies, is de Nederlandse wet- en regelgeving het vertrekpunt. Standaardrichtlijnen bepalen wat voor iedereen in een bepaalde werkomgeving of functie geldt. Denk bijvoorbeeld aan het behalen van een VCA-certificaat, of het volgen van een cursus over de noodzaak tot gasmeten voordat je een gesloten ruimte betreedt. De volgende stap is het in kaart brengen van eigen regels en instructies binnen een bedrijf. Wat doe je na een ‘bijna-incident’? Wat mag er wel op het terrein en wat niet? Vervolgens wordt er naar de bedrijfscultuur gekeken: hoe denken wij over veiligheid en wat betekent dat voor alle medewerkers?

“Omgaan met veiligheid is vergelijkbaar met het inrichten van een voetbalteam. Voor succes heb je goede aanvallers nodig, maar je verdediging moet ook op orde zijn. Als de balans zoek is, heb je een probleem.”

Inrichten van programma’s

Als de visie op veiligheid helder is en de ontwikkelingsdoelstellingen bepaald zijn, richt Technicom het feitelijke opleiden en trainen verder in. Volgens Ard Hagendijk staan daarbij vier vragen centraal: “Wat doen we, waarom doen we dat, wat willen we ermee bereiken en welke docent of trainer past hier het beste bij?” Dat laatste is in de ogen van Technicom essentieel. Ervaringsdeskundigheid motiveert mensen, verhoogt het vertrouwen en levert een hoger leerrendement op.

Passende leervormen

“Naast de docent is de vorm en het moment van opleiden belangrijk”, gaat Ard Hagendijk verder. “Niet alles hoeft klassikaal, ook e-learning is een middel dat wij inzetten waar dat kan. Het hangt af van de rol die iemand heeft en de opleidingen die nodig zijn in die rol.” Vaak volgen nieuwe medewerkers een opleidingsprogramma direct zodra ze nieuw in de organisatie komen. Tegelijk worden ze ingedeeld in een ploeg en draaien ze mee met de diensten in het rooster. Dat lijkt handig – iemand is immers direct inzetbaar – maar in de praktijk is het vaak lastig voor de nieuwe medewerker. Daarnaast legt het veel beslag op de collega’s in de ploeg. “Meestal werkt het effectiever om nieuwe collega’s in één week alle basistrainingen te laten volgen bij Technicom”, legt Ard Hagendijk uit. “Daarna kan de medewerker de ploegendienst in met alle benodigde kennis en vaardigheden, om zichzelf in de praktijk verder ontwikkelen.”

Balans tussen veiligheid en scoren

Veiligheid en de manier waarop een bedrijf daarmee omgaat, is voor een groot deel een kwestie van bedrijfscultuur. Wordt de nadruk gelegd op geld verdienen of op veiligheid? En, gaan die twee elementen wel samen? Ard Hagendijk vindt van wel: “Het is als een voetbalteam met aanvallers en verdedigers. Voor succes op het voetbalveld heb je goede aanvallers nodig, maar je verdediging moet ook op orde zijn. Als de balans zoek is, heb je een probleem. Je kunt alles zetten op de aanval, maar als de verdediging te veel ballen doorlaat verlies je alsnog. Andersom heb je niets aan een ijzersterke verdediging zonder aanvallers die kunnen scoren. In een bedrijf werkt dit precies hetzelfde als je kijkt naar investeren in veiligheid versus geld verdienen. De juiste balans tussen aanval en verdediging maakt het verschil – om succesvol te zijn heb je beide nodig.

loader